نکات کلیدی
- طلای توکنیزه شده، همان طلای فیزیکی است که به توکن دیجیتال تبدیل شده است. معمولاً ارزش یک توکن برابر با یک اونس یا مقدار مشخصی طلای واقعی است.
- طلای توکنیزه شده ثبات قیمت طلا را با سرعت و دسترس پذیری شبانهروزی بازارهای کریپتو ترکیب میکند.
- تتر گلد و پکسوس گلد جزء محبوبترین نمونههای طلای توکنیزه شده هستند.
- برای ترید کردن طلای توکنی باید با ریسکها و قوانین این کار آشنا باشید.
هزاران سال است که از طلا به عنوان ابزاری برای حفظ ارزش سرمایه استفاده میشود؛ به خصوص در هنگام بی ثباتی اقتصادی. اما مالکیت طلا هم با خطرات و سختیهای خاصی همراه است؛ از جمله دشواریهایی جابجایی و نگهداری از آن.
طلای توکنیزه شده راهکاری برای رفع این مشکلات است. طلای توکنی هم جزء ترند جدید داراییهای موسوم به RWA (داراییهای دنیای واقعی) محسوب میشود و در واقع نسخه دیجیتالی از سکهها یا شمشهای طلا است. از آنجایی که مردم خواستار ثبات و امنیت طلا بدون دردسرهای نگهداری از آن هستند، محبوبیت این بازار به سرعت رو به افزایش است.
طلای توکنی چیست؟
طلای توکنیزه شده یک توکن دیجیتال بر روی بستر بلاک چین است که مالکیت طلای واقعی و فیزیکی را نشان میدهد. این توکنها معمولاً مثل استیبل کوینها عمل میکنند اما قیمت آنها به جای دلار آمریکا، به قیمت طلا میخکوب شده است.
معمولاً ارزش هر یک توکن معادل با مقدار مشخصی طلا است مثل یک اونس (حدود 31.1 گرم) یا تنها یک گرم. طلای واقعی توسط یک شرکت در یک صندوق امن نگه داشته میشود. از آنجایی که این توکنها روی یک بلاک چین (مثل BSC یا اتریوم) قرار دارند، میتوانید آنها را برای دیگران ارسال کرده، مثل سایر ارزهای دیجیتال ترید کرده یا از آنها در هر اپلیکیشن مالی استفاده کنید.
طلای توکنی چطور ایجاد و استفاده میشود؟
فرایند توکنیزه کردن طلا شامل سه مرحله کلیدی است:
- کاستدی (حضانت): صادر کننده توکن، طلای فیزیکی (سکه یا شمش) را خریده و در یک صندوق امن نگهداری میکند. به این ترتیب میتوان مطمئن شد که این توکنها دارای ارزش واقعی هستند.
- دیجیتالیزه و مینت کردن: صادر کننده توکن با استفاده از قراردادهای هوشمند، توکنهای دیجیتال را روی یک بلاک چین مینت میکند. تعداد توکنهای مینت شده باید با مبلغ طلای موجود در حساب خزانه برابر باشد (مثلاً 100 توکن برای 100 اونس).
- بازرسی و صدور گواهی: شرکتهای معتبر برای حفظ اعتماد کاربران یکسری فرایند بازرسی مستقل دارند که نشان میدهد موجودی طلای خزانه با میزان توکنهای صادر شده تطبیق دارد. برخی پروژهها از شبکههای اوراکل مثل چینلینک برای اثبات اندوخته استفاده میکنند.
زمانی که کاربری قصد آزاد کردن سرمایه خودش را داشته باشد، معمولاً توکن را در یک اکسچنج فروخته یا در برخی موارد، میتوانند توکن را با طلای فیزیکی معاوضه کند (با پرداخت کارمزدهای مربوطه) که در این مرحله توکن دیجیتال سوزانده خواهد شد تا نسبت یک به یک بین موجودی طلای خزانه و تعداد توکنهای دیجیتال حفظ شود.
مزایای طلای توکنیزه شده
1. دسترس پذیری و قابلیت تقسیم
شمشهای فیزیکی طلا قیمت بسیار بالایی دارند که به هزاران دلار میرسد. با توکنیزه کردن طلا، کاربران میتوانند مقدار خیلی کمی از این شمش را تهیه کنند (مثلاً 0.01 یک توکن) در نتیجه سرمایهگذاری روی طلا با گوشی موبایل برای همه قابل انجام خواهد بود.
2. بهره وری و قابلیت نقد شوندگی شبانهروزی
بازار طلای سنتی فقط در ساعتهای رسمی باز است و ممکن است اجرای معاملات بزرگ چندین روز زمان ببرد. معاملات طلای توکنی در اکسچنجهای کریپتو همواره در حال اجرا هستند و میتوانید هر لحظهای از شبانهروز و هفت روز هفته خرید یا فروش انجام دهید.
3. شفافیت و امنیت
تکنولوژی بلاک چین قابلیت ثبت اطلاعات مالکیت را به صورت همیشگی و تغییرناپذیر دارد. این ویژگی در ترکیب با قابلیت اثبات موجودی خزانه و بازرسیهای منظم باعث میشود که سرمایهگذاران بتوانند به راحتی اصالت و سلامت این داراییهای دیجیتال را بررسی کنند.
4. ادغام با دیفای
بر خلاف طلاهای فیزیکی که کنار گذاشته میشوند، میتوان از طلای توکنی استفاده کرد. این طلا به عنوان وثیقه وام در پروتکلهای دیفای قابل استفاده است یا میتوان برای به دست آوردن بازده آن را به استخرهای نقدینگی اضافه کرد تا کاربرد داراییها افزایش پیدا کند.
نمونههایی محبوب از طلای توکنی
تتر گلد (XAUt): تتر گلد توسط همان شرکتی که USDT را عرضه کرده ساخته شده و بهای هر توکن آن، معادل با یک اونس از شمش Good Delivery لندن است. این طلا در گاوصندوقهایی مخصوص در سوئیس نگهداری میشود.
پکس گلد (PAXG): پکس گلد توسط شرکت Paxos Trust ساخته شده و تحت نظارت فرمانداری نیویورک است. هر توکن پکس، با یک اونس طلای ذخیره شده در صندوقهای Brink لندن پشتیبانی میشود.
ریسکها و محدودیتها
با وجود مزایا و نوآوریهای طلای توکنیزه شده، این محصول هم ریسکهای خاصی دارد از جمله:
- ریسک کاستدی: بر خلاف سیستم بیت کوین که در آن نیاز به اعتماد به نهاد خاصی وجود ندارد، در سیستم طلای توکنی شما باید به صادرکننده اعتماد داشته باشید تا واقعاً طلای فیزیکی متناظر را داشته باشد و هنگام درخواست آن را تحویل دهد. در صورتی که صادر کننده ورشکست شده یا خزانه را به خوبی مدیریت نکند، ارزش توکن از بین خواهد رفت.
- بی ثباتیهای قانونی: مثل بازار کریپتو، مقررات مربوط به استیبل کوینها و RWA هنوز در حال تکمیل است. تغییر در قوانین میتواند بر صدور یا معاملات این توکنها تأثیرگذار باشد.
- نقدینگی بازار: با وجود رو به رشد بودن نقدینگی، هنوز قابلیت نقد شوندگی طلای توکنی در اکسچنجهای کریپتو کمتر از طلای معمولی است.
- کارمزدها: لازم است که به کارمزد تراکنشها در بلاک چین و همچنین هر کارمزد دیگری که ممکن است برای ذخیره طلا دریافت شود، توجه داشته باشید.
جمع بندی
طلای توکنی خلأ بین اقتصاد قدیمی و اقتصاد دیجیتال را پر میکند. این ابتکار جدید، طلا را برای عصر جدید ارتقاء داده و به سرمایهگذاران برای حفظ ارزش دارایی خودشان بدون نیاز به سختیهای نگهداری از شمش طلا کمک میکند. با رشد و توسعه تکنولوژیهای RWA (داراییهای دنیای واقعی) انتظار میرود که در آینده شاهد افزایش حجم معاملات، طراحی ابزارهای بهتر برای شفافیت بیشتر و جذب سرمایهگذاران بیشتر به این حوزه باشیم.